سازشناسی و دسته بندی سازها

سازشناسی

ساز وسیله ای برای بیان و اجرای موسیقی است.

 

 

 

گوش دادن موسیقی
تاثیر موسیقی بر انسان

 

 

 

دسته بندی آنها در گروه های مختلف ما را در شناخت هر ساز بسیار یاری می کند و به راحتی میتوانیم با ویژگی های هرساز آشنا شویم.پس از مطالعه بخش سازشناسی و اطلاع از دسته بندی آنها،می توانید با آموزشگاه موسیقی نوانس تماس حاصل بفرمایید و به صورت رایگان با اساتید این مجموعه مشاوره داشته باشید تا با اطمینان و خیالی آسوده،بتوانید ساز مناسب خود را انتخاب نمایید.

سازهای زهی

 

 

سازهای زهی
سازهای زهی

 

 

سازهایی که تولید صوت در آنها توسط سیم (زه) صورت می گیرد.

گروهی که سیم به وسیله ی زخمه زدن با انگشت یا مضراب، تولید صوت می کند. مانند تار،گیتار و …

دسته ای که سیم به وسیله ی کشیدن آرشه، صوتی حاصل می کند. مانند ویولن، کمانچه و …

گروهی که با کوبیدن به وسیله ی چکش مانندی بر روی سیم، صوتی از آن حاصل می شود. مانند سنتور (سازهای زهی کوبشی)

دسته ای که کوبیدن چکش روی سیم به وسیله ای مکانیکی انجام می گیرد مانند پیانو( سازهای زهی شستی دار)

 

سازهای بادی

 

 

سازهای بادی
سازهای بادی

 

 

دسته ای از سازها که از جنس چوب ساخته شده اند مانند فلوت، کلارینت و … (سازهای بادی چوبی)

دسته ای از سازها که از جنس مس،برنج یا نقره ساخته شده اند مانند ترومپت،ترومبون و … (سازهای بادی برنجی)

گروهی از سازها که دارای شستی هستند و حصول صوت یا دمش هوا به وسیله ای مکانیکی یا الکتریکی انجام می شود. مانند ارگ،آکاردئون و… ( سازهای شستی بادی)

 

سازهای کوبه ای

ساز کوبه ای
ساز کوبه ای

 

 

سازهایی که روی آنها پوست کشیده شده و با دست یا چوب بر آن می کوبند مانند دف،دایره،نقاره و … را،پوست صدا گویند.

در مطالب زیر با انواع دیگری از ساز کوبه ای آشنا می شوید:

گروهی که بر هر دو سطح بالایی و پایینی ساز پوست کشیده شده و بدنه ی ساز را به شکل استوانه ساخته اند و با دست یا چوب به یک یا هر دو طرف می کوبند. مانند دهل، طبل، دمام و …

گروهی که ساز در اساس از دو تکه چوب یا فلز ساخته شده و هر دو به هم کوبیده می شوند مانند سنج، قاشقک و …

گروهی که به وسیله ی کوبیدن چکش بر روی تیغه های فلزی  یا به صدا درآوردن زنگوله ها اصواتی زنگوار تولید می کنند.

هنگ درام یا هندپن،که این روزها بسیار مورد توجه قرار گرفته و محبوب است نیز از کوبه ای هاست؛ به طوریکه با ضربات انگشتان و دست بر نواحی مشخصی از سطح فلزی ساز،صدای نتها تولید می شود.

 

سازهای ایرانی

سازهای ایرانی به دو بخش پارسی و سازهای محلی تقسیم می شوند که در این مطلب با محبوترین ها آشنا می شویم.

تار

آشنایی با ساز تار
ساز تار

 

از دسته ی سازهای زهی_مضرابی

کاسه ی ساز به دو قسمت بزرگ و کوچک تقسیم شده که قسمت کوچکتر را نقاره می گویند.

روی کاسه و نقاره ی تار پوست کشیده شده و خرک تار بر روی پوست کاسه تکیه کرده است.

قسمت نقاره در انتهای بالایی به دسته متصل شده است.

دسته ی تار حدود چهل و پنج تا پنجاه سانتی متر است و بر کناره های سطح جلویی آن دو روکش استخوانی چسبانده اند و دور دسته ، پرده ها بسته شده اند.

تعداد پرده ها امروزه ۲۸ عدد است‌.

جعبه ی گوشی در انتهای بالایی دسته قرار گرفته و از هر طرف سه گوشی بر سطوح جانبی جعبه کار گذاشته شده است.

تار شش سیم دارد که از انتهای تحتانی کاسه شروع شده، از روی خرک عبور می کند و در تمام طول دسته کشیده شده تا بالاخره به جعبه ی گوشی ها داخل و درآنجا به دور گوشی ها پیچیده می شوند.

تار با مضرابی کوچک از جنس برنج به طول تقریبی سه سانتی متر نواخته می شود. قسمتی از طول مضراب برای راحت قرار گرفتن در دست نوازنده با موم پوشیده می شود.

 

سه تار

آشنایی با ساز سه تار
ساز سه تار

 

شکل ظاهری آن مانند تار است  با این تفاوت که شکم آن یک قسمت گلابی شکل دارد و کوچک تر است. سطح رویی کاسه ی سه تار نیز چوبی ست. سه تار امروزی چهار سیم دارد.

خرک سه تار کوتاه تر از خرک تار بوده و دسته ی آن نیز نازک تر است.سه تار فاقد جعبه ی گوشی ست و گوشی های آن دو عدد در سطح جلویی انتهای دسته(سر ساز) و دو تای دیگر در سطح جانبی چپ(در هنگام نواختن در سطح بالایی) کار گذاشته شده اند.

تعداد پرده ها مانند تار ۲۸ عدد است.

سه تار با ناخن انگشت اشاره دست راست نواخته می شود. به عبارت دیگر”مضراب” سه تار ناخن نوازنده است.

 

عود

آموزش ساز عود
ساز عود

ساز عود یا بربط(بربت) که شکل ظاهری آن بسیار بزرگ و گلابی شکل و دسته ی آن بسیار کوتاه است.به طوری که قسمت اعظم طول سیم ها در امتداد شکم قرار گرفته است.

سطح رویی شکم از جنس چوب است که بر آن پنجره هایی مشبک ایجاد شده.

عود فاقد پرده بندی ست. خرک ساز، کوتاه و تا اندازه ای کشیده است. عود دارای ده سیم یا پنج سیم جفتی ست.سیم های جفت همصدا کوک می شوند و هر سیم یک گوشی مخصوص به خود دارد.

عود بم ترین ساز خانواده زهی است.

 

سنتور

 

آموزش سنتور
ساز سنتور

 

سنتور،سازی است ایرانی و یکی از سازهای موسیقی سنتی ایران،که با توجه به قدمت آثار کشف شده و بررسی ها،این ساز ایرانی به دیگر کشورهای منطقه راه یافته و به اسامی مختلفی نیز نامیده می شود.

محدوده صوتی این ساز بیش از چهار اکتاو است و از دیگر ویژگی های آن قابلیت تکنوازی و همنوازی است.

رایج‌ترین نوع ساز سنتور ۹ خرکی، و دارای ۷۲ سیم است که به وسیله ی  دو مضراب(دو چوب نازک) نواخته می شود.

فهرست مطالب

فهرست مطالب

اطلاعات مقاله